Van alle losse voedingsmiddelen in deze module staat deze er het stevigst voor. Dat is zeldzaam genoeg om te benoemen.
Wat is het bewijs?
Een grote Spaanse proef met loting waarin mensen een mediterraan patroon volgden met extra olijfolie of met extra noten, vergeleken met een vetarm advies.
De groepen met olijfolie en noten hadden minder hart- en vaatincidenten. De proef is na een statistische herziening opnieuw gepubliceerd en de conclusie bleef staan.
Dat is een proef met loting, met een harde uitkomst, over jaren. In voedingsonderzoek is dat bijzonder.
Wat zit erin?
Voor het grootste deel enkelvoudig onverzadigd vet, dat het vetzuurprofiel gunstig beïnvloedt als het verzadigd vet vervangt.
En polyfenolen, die alleen in de extra vierge variant in betekenisvolle hoeveelheid zitten. Geraffineerde olijfolie bevat er vrijwel geen.
Een daarvan geeft de scherpe prikkel achter in je keel. Die prikkel is een ruwe maat voor de hoeveelheid, en dat is de enige zelftest in deze hele module die werkt.
Kun je ermee bakken?
Ja, en het tegendeel is een hardnekkig verhaal.
Het rookpunt van extra vierge olijfolie ligt rond de honderdnegentig tot tweehonderdtien graden, ruim boven wat je in een pan doet.
Belangrijker is dat de stabiliteit tegen oxidatie hoog is, juist door de polyfenolen. In vergelijkend onderzoek naar frituren en bakken houdt extra vierge olijfolie zich beter dan de meeste zaadoliën.
Er gaat wel een deel van de polyfenolen verloren bij verhitten. Wie ze wil, gebruikt de olie ook koud.
Waar let je op bij kopen?
Op een oogstdatum en niet alleen een houdbaarheidsdatum. Op donker glas of blik. En op een scherpe, bittere smaak.
Fraude in deze markt is aanzienlijk: onderzoek vindt regelmatig flessen die niet aan de eisen voor extra vierge voldoen.