Mitochondriën maken je energie en ze maken de meeste radicalen. Die twee rollen zijn niet te scheiden.
Wat gaat er mis?
De keten waarin elektronen worden doorgegeven, lekt meer met de jaren. Meer lek betekent minder ATP en meer radicalen.
Het DNA in de mitochondriën loopt schade op, en dat DNA ligt dicht bij de bron en is slechter beschermd dan dat in de kern.
Hun aantal daalt, en de opruiming van kapotte exemplaren wordt trager.
En hun vorm verandert. Mitochondriën versmelten en splitsen voortdurend, en dat evenwicht raakt verstoord.
Waarom raakt dat alles?
Omdat elk weefsel energie nodig heeft, en de weefsels met de hoogste behoefte het eerst iets merken.
Dat zijn je hersenen, je hart en je spieren. Daarom voelt verouderen zo vaak eerst als minder uithoudingsvermogen, en niet als iets specifieks.
Wat helpt aantoonbaar?
Dit is het mechanisme met het duidelijkste antwoord van de hele lijst.
Duurtraining verhoogt het aantal en de kwaliteit van mitochondriën in je spieren. Dat is bij mensen gemeten, herhaaldelijk, en ook bij ouderen.
Intervaltraining doet dat ook, en er zijn aanwijzingen dat het bij ouderen iets meer doet op dit punt.
Er bestaat geen supplement waarvan bij mensen is aangetoond dat het dit doet. Er worden er veel verkocht, en dat is ons oordeel op basis van wat er ligt.
Wat wordt er verkocht?
Middelen die bouwstenen aanleveren, middelen die zich in de mitochondriën ophopen, en middelen die de aanmaak zouden stimuleren.
Voor een deel is er onderzoek bij mensen naar tussenuitkomsten. Voor geen ervan is een effect op gezondheid op lange termijn aangetoond, en dat is het verschil dat telt.