Hier komt alles uit deze module samen in één vaardigheid: iets als onzin herkennen voordat je het gelooft, deelt of koopt.
Waar let je op?
Wondertaal is het eerste signaal. Dit ene ding verandert alles. Artsen willen niet dat je dit weet. Echt onderzoek klinkt zelden zo absoluut, want echt onderzoek kent zijn eigen onzekerheden.
De belofte van een simpele oplossing voor een ingewikkeld probleem is een verkooptechniek en geen bevinding.
En als er geen bron bij staat, geen onderzoek, geen naam die je kunt opzoeken, behandel het dan als een mening.
Wordt er gekozen uit het bewijs?
Eén studie uitkiezen die het punt steunt en tien andere laten liggen gebeurt vaak, en meestal zonder kwade opzet.
Als iemand je één onderzoek laat zien, vraag dan wat de meta-analyses erover zeggen. Is dat antwoord er niet, dan weet je genoeg.
Gaat het over muizen?
"Verlengde het leven van muizen met dertig procent" is een goed begin van onderzoek en geen belofte aan jou.
Wees extra streng als er geen enkele proef bij mensen wordt genoemd. Dat is geen detail dat toevallig ontbreekt.
Een verhaal is geen bewijs
"Ik heb het geprobeerd en bij mij werkte het" is overtuigend en waardeloos als bewijs. Het zegt niets over verwachting, over toeval, of over de andere dingen die diegene tegelijk veranderde.
Juist omdat verhalen menselijk zijn, werken ze zo goed in reclame.
Hoe ziet het er bij elkaar uit?
De supplementenbranche combineert dit alles vaardig. Een proef op cellen als wetenschappelijke basis, een uitgekozen zin daaruit, tevreden klanten als bewijs, relatief risico in de tekst, en wondertaal in de kop.
Niet elk supplement is nutteloos. De verpakking eromheen gebruikt wel bijna altijd een paar van deze trucs. Nu je ze kent, werken de meeste niet meer bij jou.